Integrale Infrastructuur: vraag stroom verdubbelt, 53 tot 125 GWP zonnepanelen in 2050

De piekvraag naar stroom gaat in Nederland de komende 30 jaar verdubbelen van 18 naar 40 gigawatt. Het opgestelde vermogen van zonnepanelen zal daarbij groeien naar een niveau van 53 tot 125 gigawattpiek.

Dat blijkt uit de Integrale Infrastructuurverkenning 2030-2050 die Netbeheer Nederland heeft gepresenteerd namens de landelijke en regionale netbeheerders. De verkenning geeft inzicht in de mogelijke ontwikkeling van het toekomstig energiesysteem.

4 klimaatneutrale energiescenario’s
Ruim een jaar geleden presenteerden de netbeheerders 4 klimaatneutrale energiescenario’s voor het kalenderjaar 2050. Destijds werd al duidelijk dat Nederland in het kalenderjaar 2050 over 38 tot 125 gigawattpiek aan zonnepanelen beschikt, afhankelijk van het scenario dat werkelijkheid wordt. De nu aangepaste scenario’s zijn onderdeel van de Integrale Infrastructuurverkenning 2030-2050 (II3050) die nu daadwerkelijk opgeleverd is.

Nieuwe elektriciteitsstations
In alle scenario’s valt de grote extra belasting voor de regionale elektriciteitsnetten op in vergelijking met de huidige situatie. De capaciteit van de regionale netten moet fors worden vergroot. Zo heeft Nederland de komende 30 jaar 8.000 tot 13.000 nieuwe elektriciteitsstations nodig.

Vooral in de scenario’s Regionaal en Nationaal (red. zie tabel) leidt het grote aanbod van zon- en windenergie tot gemiddeld meer dan een verdubbeling van de benodigde capaciteit van het regionale net.

Verdubbeling stroomvraag
De noodzaak om de elektriciteit-infrastructuur zeer fors uit te breiden, is een direct gevolg van de sterk groeiende vraag naar elektriciteit en de opwek uit zon en wind. Windturbines en zonneparken staan op andere locaties dan de huidige energiecentrales. De vraag naar elektriciteit zal sterk toenemen door onder andere elektrificatie van industrie en vervoer. Alle 4 de scenario’s voorzien in een verdubbeling van de vraag naar stroom.

De grote rol van weerafhankelijke energiebronnen – wind- en zonne-energie – in de 4 scenario’s zorgt voor grote wisselingen in energieaanbod. De aanbodpiek van hernieuwbare elektriciteitsproductie varieert voor de scenario’s tussen 3 tot 6 keer maal de huidige elektriciteitsproductie uit hernieuwbare en conventionele bronnen. Daarnaast leidt forse elektrificatie van de industrie, huishoudens en mobiliteit tot een verdubbeling van de piekvraag ten opzichte van vandaag. Als gevolg hiervan zullen de verschillen tussen vraag en aanbod in de toekomst steeds groter worden waardoor flexibiliteitsmiddelen, zoals conversie en opslag, volgens de netbeheerders onontbeerlijk zijn om het energiesysteem in balans te houden.

Wind en zon
Onderstaande tabel toont het verwachte opgestelde vermogen voor windenergie, zonnestroom (zon-pv) en zonnewarmte (zonthermie) dat de netbeheerders hebben opgenomen in de 4 verschillende scenario’s voor het jaar 2050.

Scenario Regionaal Nationaal Europees Internationaal
Zonthermie (gebouwde omgeving) 38 petajoule 18 petajoule 16 petajoule 12 petajoule
Zon-pv totaal* 125 gigawattpiek 107 gigawattpiek 59 gigawattpiek 53 gigawattpiek
Zon-pv grootschalig 66 gigawattpiek 58 gigawattpiek 35 gigawattpiek 35 gigawattpiek
Zon-pv op daken 59 gigawattpiek 49 gigawattpiek 24 gigawattpiek 18 gigawattpiek
Wind-op-zee 31 gigawatt 52 gigawatt 30 gigawatt 28 gigawatt
Wind-op-land 20 gigawatt 20 gigawatt 10 gigawatt 10 gigawatt

* De vermogens van zon-pv (daken, gebouwde omgeving en grootschalig zon) zijn gepresenteerd op basis van het piekvermogen uitgaande van zonnepanelen met een efficiëntie van 24 procent. Dit is een bijstelling met plus 40 procent ten opzichte van de oorspronkelijke scenario’s.